Interview ArchiefEducatie met Erfgoed Nederland

Onlangs werden Luud de Brouwer en Petra Robben geïnterviewd door Erfgoed Nederland. Deze heeft een nieuwe site ontwikkeld en is bedoeld voor erfgoedinstellingen en andere organisaties of personen die met erfgoededucatie te maken hebben. Educatiebeleid in de erfgoedsector en de kwaliteit van erfgoededucatie zijn centrale onderwerpen. Ook geeft de site landelijk nieuws, een landelijke agenda, overzicht van internationale, nationale en provinciale initiatieven en de infrastructuur van erfgoededucatie in Nederland.

Het interview werd afgenomen door Ellen Snoep, projectleider van Erfgoededucatie Nederland. Zij is op zoek in het land naar good practice en vond die - volgens haar - onder andere bij Regionaal Archief Tilburg. We voelen ons vereerd.
Nieuwsgierig naar het verslag van het interview? Lees hier

Burgemeester van Goirle neemt kijkje in archief

Het is vrijdagochtend 1 april, in het depot liggen bijzondere en mooie archiefstukken klaar uit Goirle, want we krijgen hoog bezoek. De burgemeester van Goirle, Machteld van Rijsdorp komt met twee ambtenaren van de gemeente, Hans van Poppel en Eric van Opstal kennis maken, het archief bekijken en uitleg krijgen over de website. Voor burgemeester van Rijsdorp is het een eerste kennismaking met het gebouw aan de Kazernehof in Tilburg. Van Opstal is als lid van de heemkundekring van Goirle al bekend met het gebouw en de collectie.

Luud de Brouwer laat verschillende functionaliteiten van de website zien. De burgerlijke stand van Goirle is geheel gedigitaliseerd en de aktes en registers zijn in te zien op een zeer gebruikersvriendelijke manier. In BeeldOnline zitten honderden foto´s van Goirle, digitaal beschikbaar. De foto´s zijn eenvoudig in te bedden in digitale media als websites en blogs. Ook is het mogelijk bij elke foto een opmerking te plaatsen op een wiki-achtige manier.

Na een bezoek aan het Onderzoekerscentrum volgt een bezoek aan het depot, waar Goirle´s archiefschatten liggen opgesteld. Onder andere een poeziealbum van Dasché.

Een verrassing voor ons is dat we een aantal foto´s in de collectie van BeeldOnline hebben van burgemeester Van Rijsdorp in een vorige functie, namelijk als wethouder in Oosterhout. Hier zien we haar op een foto uit 1986 met haar collega's van het College van Burgemeester en Wethouders 1986-1990.

Bezoek uit Loon op Zand

Vier DIV medewerkers uit Loon op Zand kwamen op donderdag 31 maart op bezoek bij Regionaal Archief Tilburg om kennis te maken, informatie uit te wisselen en rondgeleid te worden door het gebouw van het archief. Loon op Zand is één van de twaalf gemeenten waarvoor Regionaal Archief Tilburg de archieven beheert. 

Arnout Graaf, Roeland de Barbanson, Marc Couvreur en Lesley Nijkamp kregen van gemeentarchivaris Yvonne Welings een digitale rondleiding: de fotodatabank Beeldonline, de genealogische databank met het eenvoudig inzien van akten, de Tijdmachine, het weblog met alle nieuwtjes, maar ook BREED, het digitale netwerk voor innovatieve informatiewerkers. Dit is een heel handig medium voor DIV-medewerkers om kennis uit te wisselen.

In het Onderzoekerscentrum lagen een aantal mooie archief stukken klaar zoals het oudste archiefstuk in de collectie: een charter van Loon op Zand uit 1269. Maar ook het wapen van Loon op Zand, een bouwtekening uit 1950 van het theehuis in de Efteling (gebouwd voor 10.000 gulden) en bouwtekeningen van het kasteel in Loon op Zand.
Dergelijke stukken zijn voor het bezoek altijd heel interessant, want het maakt de geschiedenis van hun gemeente ineens heel tastbaar. Maar ook voor de medewerkers van ons archief is het fantastisch dit materiaal in originele vorm te zien. Ons oudste archiefstuk zien wij ook niet elke dag!

Speuren naar de Spoorzone: studenten TuE aan het woord

Op zaterdag 9 april vertellen twee studenten Architectuur van de TU Eindhoven over het doen van archiefonderzoek over de Spoorzone van Tilburg. Jeroen Sprangers en Ivette Wennekes deden hun afstudeeronderzoek over de Spoorzone. Het onderzoek richt zich op de historie van de NS-werkplaats in Tilburg, waarbij kaartmateriaal uit het historisch centrum is geraadpleegd. Hoe kan dit historische onderzoek worden gebruikt in het ontwerpproces? Dit zal worden toegelicht aan de hand van zelfgemaakt kaartmateriaal.

Jeroen en Ivette leggen uit: “Wij hebben met ons afstudeeratelier een atlas gemaakt van Tilburg, waarbij het accent ligt op het terrein van de NS-werkplaats, ons onderzoeksgebied. We hebben in deze atlas onder andere de historie van de stad in kaart gebracht. Dit is gedaan op verschillende schaalniveaus (van stadsweefsel  tot gebouwniveau). Een belangrijke basis voor dit boekwerk is dus het historische kaartmateriaal uit Regionaal Archief Tilburg. We willen wat fragmenten uit het boek laten zien om onze manier van analyseren uit te leggen”  De atlas zal ter inzage te zien zijn.

De studenten hebben de opdracht om een (of meerderen) gebouwen te ontwerpen in de Spoorzone in Tilburg. De rijke historie van dat gebied wordt gebruikt om tot een goed ontwerp te komen. De aanleidingen voor een ontwerp worden dus voornamelijk gezocht in de historie. Tijdens de presentatie op 9 april krijgt het publiek een kijkje in wat je als ontwerper met historie kan doen.

Wilt u deze lezing bijwonen? Meldt u dan aan via email.
Er is ruimte voor 30 personen.

In de middag geeft Petra Robben van Regionaal Archief Tilburg uitleg over de Tilburg Wiki, een nieuwe kennisdatabank van Regionaal Archief Tilburg en Stadsmuseum Tilburg. Iedereen wordt uitgenodigd in de Tilburg Wiki informatie op te zoeken, kennis te delen of reacties achter te laten. We leggen u uit hoe dat werkt.

Programma zaterdag 9 april
11.00 tot 12.30 uur     Studenten TU Eindhoven over Spoorzone (aanmelden verplicht)
13.00 tot 14.00 uur     Uitleg over Tilburg Wiki
9.30-16.00 uur            Mogelijkheid om eigen archiefonderzoek te doen in het onderzoekerscentrum

Locatie: Regionaal Archief Tilburg, Kazernehof 75, 5017 EV Tilburg
Vrij entree

Afscheid van een vrijwilliger

Veel werk in een archief wordt gedaan door vrijwilligers. Elk archief heeft een groep die wekelijks een aantal uur besteedt aan het invoeren van gegevens, beschrijven van foto´s, invoeren van bidprentjes of burgerlijke stand. Zo werkte in Regionaal Archief Tilburg Annelies Vroomen de afgelopen acht jaar als trouwe vrijwilligster. Ze was vooral druk bezig met het omzetten van teksten van onder andere een broederschap, de archieven van Oisterwijk en ´s Gravenmoer, de Vincentiusvereniging van Oosterhout. Ze werkte met oude negatieven en microfiches en assisteerde bij educatieve activiteiten. Voor het in kaart brengen van notariële akten van Oosterhout werkte ze in Memorix oude aktes uit in samenwerking met iemand die oud schrift beheerst. Ze pakte dozen vol foto´s in en maakte er de indexlijsten bij. Ook heeft ze cassettebandjes met interviews met Tilburgse verzetsmensen beluisterd en uitgeschreven. In 2007 tussen Kerst en Oud en Nieuw 2007 stickerde ze stellages in het nieuwe depot aan de Goirkestraat. Dit is slechts een kleine selectie uit de waslijst van werkzaamheden die Annelies heeft uitgevoerd.

Door een verhuizing van Brabant naar Limburg moet ze haar werk in Tilburg stop zetten. Wie weet heeft het archief in Heerlen er over een tijd een nieuwe vrijwilliger bij?

Een boot vol archivarissen

Op dinsdagmiddag 29 maart 2011 voeren tientallen medewerkers van vele Brabantse archiefdiensten in de stralende zon over de Dieze en de Maas net buiten ‘s-Hertogenbosch. Reden? De Laurentiusviering 2011, georganiseerd door Stadsarchief ’s-Hertogenbosch.

Ieder jaar vieren de Brabantse archieven de dag van Laurentius, patroonheilige van archieven, bibliotheken, koks en brandweerlieden. Laurentius leefde in de derde eeuw na Christus en stierf op de brandstapel. Voordat hij stierf zorgde hij ervoor dat de boeken en overige schatten van de kerk veilig waren bij de bevolking, wat hem beschermheilige van bibliotheken en archieven maakt. Hij schijnt al roosterend gezegd te hebben: "Ik ben al gaar, keer mij om en eet me op.", wat hem beschermheilige van de koks en brandweerlieden maakt.

Van dit wrede verhaal was weinig te merken op de boot vol archivarissen en archiefmedewerkers. De tocht voerde langs de pittoreske dorpjes Engelen en Bokhoven, waar gidsen van de plaatselijke Heemkundekring uitleg gaven. In Engelen bezochten we de protestantse kerk, en in Bokhoven de katholieke kerk. Zeer enthousiaste gidsen brachten de geschiedenis van de dorpjes tot leven en vertelden met humor over de bijzonderheden van de kerk waarin we zaten.

De viering werd afgesloten met een koud en warm buffet in Den Bosch, in de historisch kelder van de voormalige hoofdwacht, nu the Golden Tulip Hotel aan de Markt.

Een zeer geslaagde dag met veel moois om te zien, interessants om te bepraten, leuke mensen om te ontmoeten, inspirerends om mee te nemen naar je eigen archief, en bezoeken aan elkaars archief die in de week zijn gezet. Komt allen volgend jaar! Waar de viering dan zal zijn is nog niet bekend gemaakt……

Bekijk meer foto´s >

Het laatste combinatieregister

In de eerste jaren van de burgerlijke stand (1811-1812) maakten sommige gemeenten gebruik van combinatieregisters: in zo'n register werden geboorte-, huwelijks- en overlijdensakten per jaar in chronologische volgorde in één register ingeschreven. De enige gemeente binnen het werkgebied van Regionaal Archief Tilburg, die nog lang bleef doorgaan met combinatieregisters, was 's Gravenmoer. Pas in 1829 begon 's Gravenmoer met de aanleg van afzonderlijke registers voor geboorten, huwelijken en overlijdens. Ter illustratie volgen hierna enige opeenvolgende akten uit het register van de burgerlijke stand van 1828: akte 28 is een geboorteakte, 29 een huwelijksakte en 30 een overlijdensakte: