Oude bouwvergunningen uit Dongen en 's Gravenmoer

Wilt u uw huis gaan verbouwen of misschien wel een nieuw huis bouwen, dan dient u een bouwvergunning aan te vragen. Dat is al zo sinds dat verplicht werd gesteld met de Woningwet uit 1901, nu meer dan zo'n honderd jaar geleden geïntroduceerd. De Woningwet was niet alleen bedoeld om tot een betere kwaliteit van de woningen te komen maar ook om de gezondheid van de bewoners te bevorderen.

Sinds 1901 is er veel veranderd. Een bouwvergunning aanvragen kan vanaf oktober 2010 redelijk eenvoudig via het landelijke loket op www.omgevingsvergunning.nl. Heel het proces is digitaal ingericht. De gemeente ontvangt automatisch uw digitaal ingediende plannen. De bouwvergunning wordt ook niet meer zo genoemd, het is tot de naam omgevingsvergunning omgedoopt. Voor die tijd ging u langs bij het gemeentehuis waar u woonde en diende een bouwvergunning in.



De gemeente Dongen heeft de 'oude' bouwvergunningen van Dongen en 's Gravenmoer tot 1980 onlangs ondergebracht in het Tilburgse archief. Dat betekent als u een oude bouwtekening wil inzien of een kopie daarvan wil hebben, u bij het Archief in Tilburg langs kan gaan en niet meer bij het Gemeentehuis aan de Hoge Ham.

De bouwvergunningen bieden u een unieke kans om historisch onderzoek te doen, naar uw eigen huis bijvoorbeeld. Maar er zijn talloze andere mogelijkheden, de schoenindustrie in Dongen waar was die precies gevestigd en hoe zagen de fabrieken eruit ? En welke clubgebouwen hadden de sportverenigingen ? Ook de bouwvergunningen van 's Gravenmoer, waar de industrialisering veel minder invloed had, vormen een unieke archiefbron.

Zelfs met de toegangen op de bouwvergunningen alleen kunt u al een zekere bewonersgeschiedenis per perceel opstellen. U vindt deze op de website van het Regionaal Archief Tilburg onder de tab 'Archieven & Inventarissen'. En wilt u uw onderzoek combineren met een onderzoek in de plaatselijke krant, ook dat is mogelijk. Het Weekblad van Dongen van 1922 tot 1976 is ook beschikbaar.

Nog een nieuwsfeit, met de overdracht kwamen ook wat meer recente en openbare registers van de Burgerlijke Stand van Dongen en 's Gravenmoer naar Tilburg toe. Deze registers worden komende tijd gedigitaliseerd en de scans worden in de database genealogie opgenomen. Dat duurt wel even voordat zo ver is, maar u kent het spreekwoord: Wat in het vat zit verzuurt niet !

Bouwen en hinder in Diessen

De gemeente Hilvarenbeek heeft oog voor haar verleden en trekt elk jaar extra geld uit om de twintigste-eeuwse archieven toegankelijk te maken voor een groter publiek. De nieuwe gemeente Hilvarenbeek is in 1997 ontstaan uit de oude gemeente Hilvarenbeek en de kleinere gemeente Diessen. Op de foto hiernaast ziet u het oude gemeentehuis van Diessen.
In het Tilburgse depot zijn de oude Beekse archieven ondergebracht en Jac Herrijgers, medewerker van de gemeente, werkt daar opdat u kennis kunt nemen van de inhoud. Dat noemen we in het vakjargon inventariseren. Door hem is een deelproject afgerond, te weten de bouw- en hinderwetvergunningen Diessen. Voor het raadplegen van deze dossiers van de gemeente Diessen kunt u daarom vanaf 10 februari 2010 terecht bij het Regionaal Archief Tilburg. De toegang zelf kunt u op de website vinden.

Een vergunning is de formele toestemming van de overheid, waar een burger of een bedrijf om vraagt. In 1901 werd de zogenaamde Woningwet van kracht vooral bedoeld om de bevordering van goede woningbouw en daarmee de gezondheid. Hierdoor is in de loop van de twintigste eeuw de hoeveelheid beschikbare informatie voor historisch onderzoek gestaag toegenomen. Ook de vraag naar oude bouwvergunningen is de laatste jaren enorm gegroeid. Vooral als bewoners op zoek zijn naar historische informatie over hun woning vormen bouwvergunningen een unieke bron.

In deze serie zijn ook Hinderwetvergunningen Diessen opgenomen. Dit is een andere belangrijke bron voor onderzoek naar de lokale geschiedenis. Deze vergunningen werden door gemeenten verleend voor het oprichten van "inrichtingen, die gevaar, schade of hinder" kunnen veroorzaken. Nu worden dat milieuvergunningen genoemd. In de negentiende eeuw werd er vanaf 1875 een zogenaamde Fabriekswet ingevoerd, later veranderd in de Hinderwet in 1896. In die tijd ontstond meer wetgeving op dit gebied zoals de Arbeidswet (1889) en Veiligheidswet (1895). Echte dossiers over bedrijven vindt u pas vanaf 1910, met hierin vaak een plattegrond.