Posts tonen met het label archiefonderzoek. Alle posts tonen
Posts tonen met het label archiefonderzoek. Alle posts tonen

woensdag 25 maart 2015

Feedback op onze nieuwe website

Twee weken zijn we nu online, met onze nieuwe website. Via de feedback-knop is het vanaf elke pagina op de nieuwe site mogelijk om op- en aanmerkingen op de site aan ons door te geven.

We (Luud, Jaël en Jojanneke) reageren op elk bericht dat we binnen krijgen en we houden bij hoe vaak een bepaalde opmerking gemaakt is.
Ook kijken we naar het belang van elke opmerking. Ook al is iets maar één keer genoemd, maar is het echt een essentieel punt voor de werking van de site, dan pikken we dat meteen op.  Zo halen we de grootste 'ergernissen' eruit en geven die prioriteit.

We kregen iets meer dan 50 reacties. Daaruit pakken we meteen een paar punten op zoals:

  • Het ontbreken van een bestelmogelijkheid bij foto’s (winkelwagentje in de oude site)
  • Weergave chat venster: het uitklapvenster met informatie kan soms niet weggeklikt worden (sluiten knop werkt niet)
  • Het ontbreken van een download mogelijkheid bij aktes
  • Het ontbreken van een reactiemogelijkheid bij foto’s en personen
  • Fotonummers die niet met 0 beginnen zijn niet oproepbaar als er op fotonummer wordt gezocht
  • Periode viewer moet bij alle componenten hetzelfde weergegeven worden en cijfermatig (schuifbalk is onhandig)
  • Aktes zijn niet door te bladeren wanneer ze fullscreen zijn weergegeven
  • Op mobiele apparaten in liggende stand valt het toetsenbord volledig voor het scherm, zoekbalk is niet meer te zien en dus is de ingevoerde tekst niet te bekijken
  • Binnen archieven zoeken: resultaat wordt meteen gegeven, maar dit is niet te zien omdat de resultaten onder de zoekbalk en filters komen (alleen zichtbaar met scrollen, is niet handig)
Samen met onze webbouwers pakken we deze zaken op, zodat ze zo snel mogelijk opgelost worden.

Ook keken we naar de statistieken van de nieuwe site. Er wordt relatief het meest gezocht in de onderdelen voor foto's en archieven. Bijzonder, want doorgaans komen de meeste bezoekers voor stamboomonderzoek. De komende tijd proberen we ook voor het zoeken naar personen meer feedback te genereren.

Blijf je op- en aanmerkingen sturen (mag ook positief zijn!). We hebben er veel aan en uiteindelijk maakt het onze site beter!

donderdag 27 november 2014

Oisterwijkse kunstschilder Toon Merkelbach en de KVL

Door Ad van den Oord

De ‘Canadese muurschildering’ op de KVL, die helaas recentelijk door een onderaannemer is overgeschilderd en onherstelbaar beschadigd, is hoogstwaarschijnlijk vervaardigd door de Oisterwijkse kunstschilder Toon Merkelbach (1916-2005).
(foto: Noud Smits)


Uit archiefstukken blijkt dat de KVL en het westelijk daarvan gelegen Wehrmachtsverpflegungsamt (WVA) na de bevrijding lange tijd geallieerde doeleinden hebben gediend. Er werden slaapzalen ingericht, badgelegenheden en recreatiezalen. De gemeente Oisterwijk moest de verbouwingskosten voorschieten, maar kon deze later terugvorderen bij de Nederlandse regering. In de eerste weken na de bevrijding, vanaf 27 oktober 1944, bivakkeerden fronttroepen (1st Gordon Highlanders) in de gebouwen van het WVA. Vervolgens werden die gebouwen bezet door het Base Supply Depot en Field Bakeries (29 november 1944-7 maart 1945). Zij voorzagen de geallieerde legers van voedsel. Het Canadese Leave Camp huisde van circa november 1944 tot eind maart 1945 in een viertal gebouwen van de KVL, genummerd 1, 9, 28 en 28a. Helaas ontbreken de bijbehorende tekeningen van die gebouwen in het archief. Vanaf 1 november 1945 tot en met 16 maart 1946 was de UNRAA (United Nations Relief and Rehabilitation Administration) in enkele loodsen en fabrieken op de KVL gevestigd. Deze VN-organisatie leverde hulp aan landen die bevrijd waren van de bezetting door de As-mogendheden (vooral ondersteuning van gerepatrieerde displaced persons uit de concentratiekampen met levensmiddelen en kleding).

In het Archief van het Gemeentebestuur Oisterwijk 1922-1970 (Regionaal Archief Tilburg) bevinden zich vijf inventarisnummers over de inkwartiering van geallieerde militairen. Het zijn voornamelijk financiële stukken, de inkwartiering richtte de nodige schade aan panden aan (in Oisterwijk waren er
23 gebouwen gevorderd: scholen, fabrieken, cafés en hotels, de beide pastorieën en enkele grote particuliere woningen) en er verdween het nodige van de inventaris. De eigenaren van de panden konden die schade vergoed krijgen. In inv.nr. 1334 vond ik heel wat rekeningen van Oisterwijkse middenstanders die goederen hadden geleverd aan de geallieerden. Op de lijst prijkt onder nummer 3 de kunstschilder Toon Merkelbach die een bedrag van 24 gulden declareert. In de bijlagen vinden we een ‘demand form’ getekend op 29 januari 1945. Daarin verklaart Merkelbach t.b.v. Major A.D. Langmuir (DORE 2 Cdn Works Section RCE) geleverd te hebben: ‘volmachtigde vertegenwoordiger. Het noodige materiaal zal door het leger geleverd worden:
Voleindigen van teekeningen en versiering van muren in Transit Leave Centre ter voldoening van DCE 1ste Canadian Army of dit zijner ge’. Toon Merkelbach is dus bijna met zekerheid de maker van een vrije bewerking van Robert Högfeldt’s Der Weiberfeind. De muurschildering zal dus te dateren zijn rond eind januari 1945. Merkelbach vervaardigde in opdracht van de Canadezen meerdere muurversieringen op de KVL, die blijkbaar al in vroegere tijden verdwenen zijn. Waarom hij Der Weiberfeind daarbij koos, blijft gissen.


Uit de Bevrijdingsdocumentaire van Oisterwijk in Beeld blijkt wel dat veel ongehuwde jongemannen (Merkelbach was er daar toen ook één van) toch behoorlijk jaloers waren op de Oisterwijkse meisjes die in het Transit Leave Camp mochten dansen, terwijl de toegang voor Oisterwijkse jongens verboden bleef.

Eerdere blog over de KVL link

vrijdag 18 oktober 2013

Op bezoek bij het vernieuwde Nationaal Archief


Op 15 oktober opende in het Nationaal Archief in Den Haag een nieuw publiekscentrum en een nieuwe tentoonstelling. Ik (Jojanneke) was erbij aanwezig en keek gulzig rond.
Bezoekers komen binnen in de ruimte met naslagwerken, waarna ze door kunnen lopen naar de studiezaal. De inrichting valt meteen op: licht, ruim, strak met textiele elementen om kleur en warmte te geven. Er is gekozen voor een bonte verzameling stoelen, allemaal Nederlandse design. Als bezoeker kun je dus zelf uitkiezen wat voor stoel je het liefst gebruikt. Ingebonden werken worden ter inzage gegeven op prachtige kussens, geweven in het Textielmuseum. De patronen op die kussens komen van archiefstukken. Elk kussen is uniek en het bekijken waard. Degene die thuis ook nog wil kijken naar deze mooie stof, kan er theedoeken van kopen.

Collegezaaltje
Er zijn in de studiezaal een aantal afsluitbare ruimtes voor bijeenkomsten en zelfs een collegezaaltje. Er komen veel verzoeken vanuit het onderwijs (universiteiten, Archiefschool) om les te kunnen geven met de originelen erbij. Deze ruimte maakt dat mogelijk.

Daar was laatst een meisje loos - Ricky Koole

Er zijn in de studiezaal bijna geen computers te vinden. Er wordt vanuit gegaan dat iedereen een eigen laptop of iPad meeneemt om op de  werken en iets in op te zoeken. Archiefstukken kunnen digitaal aangevraagd worden voordat je op bezoek gaat in het Nationaal Archief. Ze liggen een half uur na aanvraag klaar.
De ruimte is zo ingedeeld dat er goed overzicht is voor de medewerkers. Eén centrale lange tafel is voor het meest kwetsbare werk.

En dan de tijdelijke tentoonstelling! Het Geheugenpaleis. Tot 29 juni 2014 is deze tentoonstelling te zien. Het Nationaal Archief koos elf verhalen uit die verteld kunnen worden aan de hand van archiefstukken. Bij elk verhaal werd een kunstenaar (of kunstenaarsduo) gezocht die vrijheid kreeg in het verbeelden van het verhaal, gebruik makend van de archiefstukken. Een prachtig resultaat leverde dit op! Elk verhaal heeft een eigen ruimte die opgebouwd is uit wanden van archiefdozen. Door de keuze van de makers is de uitwerking zéér uiteenlopend. Een mooi voorbeeld vond ik 'Daar was laatst een meisje loos' over jonge vrouwen die het avontuur aangingen bij de VOC. Singer/songwriter Ricky Koole verwerkte dit verhaal met muziek en filmbeelden, terwijl je kijkt naar de archiefstukken en een schaalmodel van een schip uit die tijd.

Maar er is nog meer, een fotowand, waar je zelf kiest naar welke verzameling je kijkt, een educatieve ruimte om te leren papier te restaureren of zegels te maken, een onderdeel over het Plakaat van Verlatinge (met een touch-screen waar oude teksten getranscribeerd worden door ze aan te raken), twee grote touch-screen tafels die inzicht geven in de collecties, gebruikers en verbanden tussen archiefstukken (beetje ingewikkeld, maar héél interessant voor mensen die meer willen weten over de opbouw en het gebruik van een archief en de samenhang van archiefcollecties en -stukken voor het doen van onderzoek).


Met andere woorden: het is een bezoek meer dan waard. Het lijkt me een feest om hier als onderzoeker, student of leerling van een school aan de slag te gaan. En vergeet niet je te laten verleiden door al het moois van de tentoonstelling het Geheugenpaleis.

Bekijk de openingstijden van het Nationaal Archief.

Tekst en foto's: Jojanneke van Zandwijk

zondag 4 november 2012

Geschiedenis leeft in Chaam toen en nu !















Geschiedenis leeft ! Vandaag zondag 4 november werd het boek Chaam van toen en nu, gepresenteerd, samengesteld door George Valckx. Vier jaar lang is George Valckx bezig geweest met onderzoek en schrijven. Reeds eerder heeft hij gepubliceerd over het kruiswerk en carnaval in Chaam. Omdat er nog nooit integrale geschiedschrijving over dit dorp in de Baronie van Breda was samengesteld, vatte hij vier jaar geleden het ambitieuze plan op hierin te gaan voorzien.
De auteur van het boek werd een vaste studiezaalbezoeker bij het Regionaal Archief Tilburg. Hij heeft zich de moeite getroost om werkelijk elk archiefstuk van Chaam te bestuderen. Hij was het ook die de gesloten boedelinventarissen ontdekte (link).


Het boek behandelt verschillende facetten, landbouw en veeteelt handel en nijverheid, de overheid, financiën, rechtspraak, religie, onderwijs, cultuur en natuur. Bij het boek is een addendum verschenen met allerlei namenlijsten van bewoners, zeker een collector’s item voor genealogen. Veel bewoners waren werkzaam in de landbouw. Met name de familie Bekkers speelde door de eeuwen een belangrijke rol.


De huidige burgemeester van Alphen-Chaam drs. H. Nuijten overhandigde het boek aan de laatste burgemeester van Chaam mevrouw A.T.J. Bax-Broeckaert. In 1997 werden de gemeenten Alphen en Riel en Chaam samengevoegd, Riel werd toegevoegd aan de gemeente Goirle. Het was druk vanmiddag. Dat geschiedenis in Chaam leeft blijkt ook uit het feit dat in de zomer reeds 470 ! mensen een exemplaar hadden besteld.

George Valckx wist niet alleen de geschiedenis samen te stellen, hij wist ook sponsoren te vinden, die het boek mede wilde financieren, behalve die ene bank dan. Daarmee wist hij het boek ook betaalbaar te houden.


Nu maar hopen dat dit kloeke boek nog jaren een ereplaats krijgt in de bibliotheek van Chaam. link.





V.l.n.r. burgemeester Nuijten, gemeentearchivaris Yvonne Welings, oud-burgemeester Anne Bax-Broeckaert, schrijver George Valckx en zijn vrouw tijdens de boekpresentatie.
 

P.S. Het boek was na 14 dagen !!!! geheel uitverkocht en de schrijver George Valckx ontvangt op 4 januari 2013 een gemeentelijke onderscheiding voor zijn verdiensten.