Doe mee en stem op je favoriete archiefstuk!

Regionaal Archief Tilburg start voorverkiezing voor ‘Stuk van het Jaar’
Op1 augustus 2013 starten we een verkiezing voor het mooiste of meest bijzondere archiefstuk uit onze collectie. Tijdens de maand augustus kan iedereen stemmen via de Facebook-pagina van het archief. Dit gebeurt in aanloop van de landelijke online verkiezing ‘Stuk van het Jaar’, die in oktober tijdens de Maand van de Geschiedenis plaatsvindt. Landelijk doen hieraan ruim dertig archieven mee.

Favoriete archiefstuk
Medewerkers en vrijwilligers van het archief droegen hun favoriete stuk aan voor de voorverkiezing. Daaruit kwam een keuze van tien stukken waarop in augustus gestemd kan worden. Een Middeleeuwse akte bekend als ‘de sjoelbak’, de muurkanten uit de jaren ‘80, een film uit het Maria Gorettihuis, een aandoenlijke foto van ‘Onnozele kinderen’, een brief over een lijk in de boterhal en nog veel meer passeert in de maand augustus de revue. Deze voorverkiezing duurt van 1 tot en met 31 augustus 2013. Om de paar dagen komt er een nieuw stuk hier op het weblog en op de Facebookpagina en  en kan er ‘geliked’ worden. Eind augustus gaat het winnende archiefstuk, het stuk met de meeste ‘likes’, door naar de landelijke verkiezing in oktober.

Maand van de Geschiedenis
Alle deelnemende archieven presenteren vanaf 1 oktober 2013 hun ‘Stuk van het Jaar’ op www.onsdna.nl/stukvanhetjaar. Archieven laten door deze verkiezingsactie zien welke interessante, vreemde, mooie, spannende en bijzondere archiefstukken zich in hun depots bevinden. De hele maand oktober kan het publiek stemmen op hun favoriete archiefstuk.

De landelijke publieksactiviteit ‘Stuk van het Jaar’ is een initiatief van BRAIN (Branchevereniging Archiefinstellingen Nederland), Bedrijfshistorie Rabobank, Gemeentearchief Gemert-Bakel, BHIC, Regionaal Archief Tilburg en partners. 
Via de Facebookpagina van ‘Stuk van het Jaar’ kunnen belangstellenden de verkiezing van alle deelnemers volgen.



Ook Hans Goedkoop, bekend van de tv-programma’s ‘Andere Tijden’ en ‘De Gouden Eeuw’, heeft al gestemd op zijn favoriete archiefstuk (fotograaf André Blom).

Tijdmachines Oosterhout, Tilburg en Gilze en Rijen

Binnenkort zijn er drie tijdmachines actief in het werkgebied van Regionaal Archief Tilburg. Een 'tijdmachine' is een website waarop de tijdlijnen van de drie gemeenten te zien zijn. Deze historische lijnen beginnen in de prehistorie en worden regelmatig bijgewerkt tot en met de 21e eeuw. Tilburg was de eerste, daarna volgde Oosterhout in 2010 en die van Gilze en Rijen is in de maak.


Neem alvast eens een kijkje in die van Tilburg of die van Oosterhout. Uiterlijk lijken ze hetzelfde maar de inhoud is anders. Zo heeft elke gemeente uiteraard zijn eigen thema's en onderwerpen. In Oosterhout zag ik dat er in 2007 een 'lingerievrouw' bekroond was tot zakenvrouw van het jaar ;-). Voorts is Oosterhout bijgewerkt tot en met 2009, het kroonjaar waarin de stad 200 jaar stadsrechten vierde. Tilburg heeft de annalen bijgeschreven tot en met 2012 waarin het inwonertal van de stad steeg tot boven de 207.000 en waarbij alle afdelingen in het St. Elisabethziekenhuis op de schop gingen.

Google Analytics biedt ons de mogelijkheid om aan de achterkant gegevens op te vragen. Zo zag ik de volgende resultaten:

Periode: 1 januari  - 23 juli 2013

Tilburg 900 bezoekers met 1900 paginaweergaven. Oosterhout 916 bezoekers met 1540 paginaweergaven. Van die 900 bezoekers op de Tilburgse Tijdmachine was 67 % nieuw en 32,9 % herhalingsbezoek. Hun gemiddelde verblijfsduur was 2:04 minuten.
Oosterhout met 916 bezoekers, daarvan was 74 % nieuw en 26 % herhalingsbezoek. Hun verblijfsduur was gemiddeld 1:24 minuten. De Tilburgse site werd vanuit Tilburg het meest bekeken met 699 personen. Op de tweede plaats Amsterdam (!) en Gilze en Rijen als derde. Internationaal gezien werd de site het meest bezocht door Nederland, gevolgd door België en op de derde plaats de United States. Oosterhout werd bekeken door 390 plaatsgenoten met Tilburg op de tweede plaats. Ook via welk apparaat de Tijdmachines worden bekeken, is te meten via Google Analytics: Desktop staat bovenaan met Tilburg 1136 keer, Oosterhout 1018. Tablets 115 en 135 en mobiels 33 tegenover 51 in Oosterhout. Ook mobiel (telefoon, tablets en Ipads) zijn de tijdmachines dus te raadplegen.

Momenteel wordt er gewerkt aan een betere tool om afbeeldingen zowel groot als klein in te voeren. Daarnaast kunnen er op korte termijn links worden gemaakt naar andere websites. Mochten er instanties zijn in de gemeenten Tilburg of Oosterhout die hieraan hun activiteiten willen koppelen, dan is dat uiteraard mogelijk. We proberen het gebruik zoveel mogelijk te stimuleren.

Sprokkels uit het notarieel archief (IV en slot)

Akte van bekendheid

De akte is op 9 mei 1831 opgemaakt ten behoeve van Adriaan de Jong, bouwmansknecht, geboren Baarle-Nassau 24 juni 1800, onechte zoon van Engelina de Jong, wonende Baarle-Nassau. Adriaan is in de samenleving steeds abusievelijk als Adriaan Rueles bekend geweest, hij is ook als zodanig voor de nationale militie ingeschreven (Notarieel archief Gilze en Rijen, inv. nr. 27, akte 20, scan 50):

Adrianus is volgens het doopboek van Baarle-Nassau (DTB 4 scan 78) een van een tweeling. Zijn tweelingzusje was Petronilla. Zij waren onwettige kinderen van Engelina de Jong, weduwe van Petrus Lambreghts.

Kostcontract 

Petronella Cornelia Raaijmakers, weduwe van Josephus Nicolaas Theeuwes, wonende te Gilze belooft om gedurende 5 jaar te onderhouden (haar schoonvader) Josephus Leonardus Theeuwes, molenaar wonende Gilze, d.w.z. hem huisvesting, kost en onderhoud te verschaffen tegen een jaarlijkse vergoeding van 200 gulden (Notarieel archief Gilze en Rijen, inv. nr. 204, akte 72, scan 141, 26 januari 1906):

  

Josephus Nicolaas Theeuwes overleed op 32-jarige leeftijd op 8 november 1899 te Gilze en Rijen. Hij was evenals zijn vader Josephus Leonardus Theeuwes molenaar.

Josephus Leonardus Theeuwes overleed op 93-jarige leeftijd op 2 mei 1913 te Gilze en Rijen.

Inbewaringgeving

Wilhelmus Jacobus Cornelis Hoevenaars, wonende te Gilze, geeft een onderhandse akte in bewaring, waarbij door de heer van Linden wonende te Leiden aan de firma G. Smolders (koekfabriek) worden verkocht: De zich in de koekfabriek de Klok te ’s-Hertogenbosch bevindende inventaris waaronder koopmansboeken, receptenboeken en klantenlijsten en het uitsluitend recht om de firmanaam Stoomkoekfabriek De Klok firma Jos. Lambermont te ’s-Hertogenbosch te voeren (Notarieel archief Gilze en Rijen, inv. nr. 240, akte 175, scan 422, 20 juni 1922):

En tenslotte: Het waren drukke dagen voor notaris Martens te Tilburg in maart 1878. Van 11-15 maart 1878 werden er opeenvolgend maar liefst 13 testamenten door hem opgemaakt (notarieel archief Tilburg, inv. nr. 529, scan 3):

Charters van Geertruidenberg: kopie of nie.....?

Het origineel

Dit jaar is het 800 jaar geleden dat Geertruidenberg stadsrechten heeft verworven. Regionaal Archief Tilburg bewaart het oudste bronnenmateriaal van deze prachtige stad, de charters. In september 2012 kwam een verzoek van museum De Roos voor het tentoonstellen van originele charters van de gemeente Geertruidenberg. Charters – eeuwenoud en geschreven op kwetsbaar perkament –  moeten echter onder perfecte klimatologische omstandigheden worden bewaard. Daarom was het noodzakelijk dat het klimaat in museum De Roos aan deze eisen voldeed. Onderzoek wees uit dat het helaas niet mogelijk was om originele charters te laten zien in het museum. Samen met restauratieatelier De Tiendschuur kwamen we op het idee

de kopie

om kopieën van charters tentoon te stellen, maar dan zodanig dat ze niet van echt zijn te onderscheiden. Om dit te realiseren werden de kopieën van de originele charters op crèmekleurig handgeschept papier uitgeprint. Ook de zegelstaarten en de zegels werden zo waarheidsgetrouw mogelijk nagemaakt. Het resultaat is prachtig. De tentoonstelling “Het staat in de Charters beschreven….” is vanaf juni te bezichtigen in Museum De Roos. Mede mogelijk gemaakt door Regionaal Archief Tilburg en vooral ook door restauratieatelier De Tiendschuur. Komt dat zien!

Tekst: Chris Latumahina
Afbeeldingen: ArtinPrint en De Tiendschuur

Het trekken van een volgnummer...

publiekshal Stadhuisplein 130

volgnummers...

Het trekken van een volgnummer heeft soms meer consequenties dan je zou denken. Zonder te overdrijven kon het vernieuwend genoemd worden, de herinrichting van de publiekshal van de gemeente Tilburg rond 1990/1991. Er werd gebavakkkiseerd… , een ander woord voor: doelmatig balieverkeer. Voor de vele bezoekers aan het gemeentehuis werd een totaal dienstverleningspakket ontwikkeld en ook de gemeente Tilburg ging mee met de vaart der volkeren. Alle klanten dienden zich te melden bij een kiesstation en ging het product kiezen waarvoor hij of zij naar het gemeentehuis was gekomen. En ja wel, er werd op een knop gedrukt en de ticket werd geprint met een volgnummer.. De baliechef had overzicht van alle volgnummers en kon bij drukte extra medewerkers inzetten. Heel modern onder het nog steeds geldende motto 'meten is weten’.

Tegenwoordig wordt er ook nog gebavakkiseerd, publieksbalies worden gesloten en alleen op afspraak kan men een gemeente bezoeken. Processen worden steeds meer digitaal ingericht. Er zijn zelfs gemeenten, die paspoorten laten thuisbezorgen.

We ontvingen een dossier over deze materie van het team documentatire informatievoorziening (DIV)  van de gemeente Tilburg. Hoewel  het dossier van slechts 25 jaar geleden is, zijn de documenten nu al geschiedenis geworden en kan het dossier gevoegd worden bij het archief van de vroegere Dienst Algemene Zaken (DAZ) van de gemeente Tilburg.

Sprokkels uit het notarieel archief (III)

Deze keer enkele voorbeelden van akten uit het volledig  (t/m 1925) gescande notarieel archief van Gilze en Rijen. 

Op 24 november 1819 vond er een verkoop van paarden en beesten plaats.  Het ging om paarden, een ruin, vaarzen en kalveren ( not. arch. Gilze, Inv nr 7 scans 138 e.v.):

Op 22 januari 1825 lieten Maximiliaan Remigius Josephus Freson en Antonia Adriana Hendrickx beiden wonende Baarle-Nassau, huwelijkse voorwaarden opmaken. Bijzonder is dat de akte zowel in het Frans als in het Nederlands is opgemaakt (not. arch. inv. 13, scan 8 e.v.):

Het huwelijk vond op 23 januari 1825 te Baarle-Nassau plaats.

Op 10 februari 1831 gaf Petronella van Wezel, wonende te Gilze, als gemachtigde van Hermanus Franciscus Norbertus Janssens medicinae doctor, verblijvende te Breda aan Johannes Carolus Janssens, broer van genoemde Hermanus, koffiehuishouder, wonende te Breda, enige voorwerpen aan Hermanus toebehorend, in bewaring  (Not arch inv nr. 27, akte 10, scans 28 e.v.):

Tot de voorwerpen behoren:

*          Een verzegeld pakket bevattende schrifturen en documenten betrekking hebbend tot het beroep van de eigenaar (volgnummer 2)

*          een geldbeurs, bevattende drie gouden tienguldenstukken, een Hollandse ducaat, een daalder en een gulden (volgnummer 6)

*          een groene zijden paraplui en een duijmstok (volgnummer 23)

*          een kastje bevattende 78 flesjes en potjes, leeg of (gedeeltelijk) gevuld met medicinale voorwerpen (volgnummer 33)

Stuk van het Jaar, wij starten op 1 augustus!

Stuk van het Jaar?
Er is iets gaande in archievenland. Tientallen archiefdiensten zijn druk bezig met de verkiezing van Stuk van het Jaar. Daarvoor worden in de zomer op lokaal en regionaal niveau allerlei voorverkiezingen gehouden. Daaruit komt per archief één topstuk uit hun collectie. In oktober volgt dan de landelijke verkiezing met al deze topstukken. Het hele land gaat dan al stemmend op zoek naar dat ene stuk, het allermooiste uit de archiefcollecties van Nederland: het Stuk van het Jaar.

In augustus start Regionaal Archief Tilburg de voorverkiezing. Tien mooie, rare, spannende, ontroerende en belangrijke stukken zijn geselecteerd door medewerkers en vrijwilligers van het archief. Om de paar dagen wordt op dit weblog en op Facebook een nieuw stuk gepubliceerd.
Laat vanaf 1 augustus via het weblog of Facebook weten wat je van de stukken vindt! Het stuk met de meeste stemmen sturen we door naar de landelijke verkiezing.




Nieuwsgierig naar wat andere archieven doen? Volg het op Scoop.it of Facebook.

De landelijke publieksactiviteit ‘Stuk van het Jaar’ is een initiatief van BRAIN (Branchevereniging Archiefinstellingen Nederland), Bedrijfshistorie Rabobank, Gemeentearchief Gemert-Bakel, BHIC, Regionaal Archief Tilburg en partners. Via de Facebookpagina van ‘Stuk van het Jaar’ kunnen belangstellenden de verkiezing van alle deelnemers volgen.